Best: Uitkijktoren De Levensboom, boomkwekerij

Op de bomenplatage aan de Lage Vleutweg even buiten het Noord Brabantse Best staat een uitkijktoren die uitzich biedt over het bomen en weide landschap aldaar. De Levensboom is niet alleen een uitkijkpunt, maar ook een kunstwerk en landmark midden in de klompenstreek De Vleut.

Uitkijktoren/platform - De Levensboom, op de populierenboomkwekerij aan de Lage Vleutweg.

Midden in buurtschap De Vleut, waar ooit de klompenindustrie floreerde, staat sinds 2023 uitkijktoren De Levensboom. Het is een uitkijkpunt vol betekenis. Niet alleen is de uitkijktoren gemaakt van populierenhout ondersteund door cortenstalen palen, maar het draait letterlijk ook om een populier. En dat is niet voor niets, want in vroegere tijden stonden in dit gebied vele populieren. Van het hout werden klompen en lucifers gemaakt.

De Levensboom, ontworpen door de Brabantse populierenvereniging in samenwerking met de landschapsarchitecten Boukje Hazeleger en Stein van Brunschot, heeft een halfrond ontwerp en is geïnspireerd op de groei van een boom. Om bij de top te komen, bewandel je een lange trap als een soort van route. Deze trap heeft eerst korte, snelle treden, maar naarmate je hoger komt worden de treden steeds groter en langzamer. Die treden symboliseren de groei van een boom die ook eerst klein is en snel groeit en daarna groots en hoog. Elke traptrede is daarbij een jaarring.

Eenmaal boven sta je oog in oog met de populier. Vanaf de top heb je een weids uitzicht over de akkers, de naastgelegen boomkwekerij, de vele populierenlanen en natuurgebied De Scheeken. Als je goed luistert, hoor je in de verte kindergeluiden, afkomstig van de nabijgelegen BestZOO. Een populierenboom groeit en groeit en gaat ongeveer twintig jaar mee. Na die tijd komt er een nieuwe boom en begint een nieuw leven. Zo is het leven eigenlijk ook, een echte levensboom dus.

Locatie: Uitkijktoren/platform - De Levensboom, op de populierenboomkwekerij aan de Lage Vleutweg.

Meijel: Uitkijktoren Belfort de Vossenberg

Aan de Vossenberg even buiten het Limburgse Meijel staat Uitkijktoren Belfort de Vossenberg. De toren staat zowat op de grens van de provincies Noord Brabant en Limburg. Het beklimmen van de 22 meter hoge Belfort toren is voor iedereen het letterlijke hoogtepunt van het bezoek aan de zuidelijke omgeving van Nationaal park De Groote Peel.

Uitkijktoren Belfort de Vossenberg Meijel aan de rand van Nationaal park De Groote Peel.

De uitkijktoren staat midden in de natuur met duidelijke verwijzingen naar deze historische plek, vesting Vossenberg. Belfort de Vossenberg heeft een eenvoudige, maar robuuste vorm, geïnspireerd op de kazematten, een soort bunker, waarvan er in de directe omgeving nog steeds te vinden zijn. Ook de opgehoogde fundering van de toren verwijst naar dit stukje oorlogshistorie. De korte zijden zijn bekleed met hout. De lange zijden zijn open, waardoor je een mooi zicht hebt op de vier bordessen die deze 22 meter hoge toren rijk is. Helemaal boven wacht je een fenomenaal uitzicht over De Groote Peel.

De uitkijktoren en het terrein Vesting Vossenberg ligt vrijwel op de grens met de provincie Noord Brabant. Als je boven op deze Limburgse toren staat, dan kijk je in noordelijke richting naar het Brabantse land en Nationaal Park de Groote Peel.

Uitkijktoren Belfort de Vossenberg is gebouwd om ons de geschiedenis van het gebied bij te brengen die direct te maken heeft met de Tweede Werdldoorlog. Belfort de Vossenberg bevindt zich namelijk op historisch terrein. Op deze plek vochten soldaten namelijk voor de vrijheid van Nederland. Net voor de oorlog, in 1939, wilde de Nederlandse regering ver buiten de Vesting Holland een lange linie aanleggen als strategische beveiliging. Dit werd de Peel-Raamstelling, waar Vesting Vossenberg ook onderdeel van uitmaakt. Er werden onder meer kazematten gebouwd. Aan het begin van de oorlog, in mei 1940, zijn hier nauwelijks gevechten geweest, maar in 1944 maakten zowel de Duitsers als de geallieerden gebruik van Vesting Vossenberg. Niet alleen vanwege de sterkte van het fort, maar ook vanwege de gunstige ligging tegen de veilige Peel.

De toren is gratis toegankelijk en is dagelijks geopend van zonsopkomst tot zonsondergang. De toren is alleen via trappen te beklimmen en is daarmee niet rolstoeltoegankelijk. Vanaf de top van de toren heb je uitzicht over de Groote Peel. Bij helder weer kun je tot wel 20 kilometer ver kijken.

Vanaf de toren starten diverse routes, zoals een korte wandeling van Staatsbosbeheer (ca. 4,5 km) die langs de kazematten voert. Houd er rekening mee dat delen van het achterliggende natuurgebied gesloten kunnen zijn tijdens het broedseizoen (15 maart - 15 juli) of de vogeltrek (15 oktober - 30 november), maar de toren zelf blijft dan meestal bereikbaar.

Locatie: Uitkijktoren Belfort de Vossenberg Meijel

Parkeren mag langs de Vossenberg te Meijel.

Oudenburg: Vogelkijkwand en vogelkijkhutten

In Oudenburg-Ettelgem in de Belgische provincie West-Vlaanderen ligt het natuurdomein ‘De Hoge Dijken’ (Roksemput). Deze kunstmatige vijver ontstond door zanduitgravingen voor de aanleg van de snelweg Brugge – Veurne. De woelige geschiedenis van het gebied begon in de jaren 1960 toen de Belgische regering besliste om de E40 Brussel-Oostende door te trekken tot Veurne. Voor de aanleg van de snelweg was zand nodig, wat men in de oude binnenduinen van Roksem vond.

Vogelkijkwand De Fuut is een van de kijkpunten aan aan de Roksemput in Oudenburg

Dit 52 hectare groot gebied is een waar vogelparadijs dat met zijn diversiteit aan bomen, struiken en dieren voor elk wat wils biedt. Kom het gebied ontdekken via het wandelpad rond de plas, observeer de vogels vanuit een van de kijkhutten of ga vissen op een van de vispontons. De Hoge Dijken zijn in de volksmond beter gekend als Roksemput.

Veel vogels stoppen tijdens de trek in De Hoge Dijken om even op krachten te komen en duizenden overwinteren er. Vooral voor eenden als smienten, wintertalingen en slobeenden is het een belangrijk overwinteringsgebied. Bergeend, fuut en kuifeend komen er dan weer jaarlijks broeden. Zeer belangrijk zijn de oeverzwaluwen die jaarlijks naar hun broednesten in de oostelijke, zandige oeverwanden terugkeren. Het is dan ook noodzakelijk dat die oeverwanden regelmatig worden vrijgemaakt en afgegraven.

Langs een wandelpad rond de plas (3 km) passeer je een vogelkijkwand en drie vogelkijkhutten met sprekende namen: de fuut, de smient, de aalscholver en de wintertaling. Het is een belangrijk overwinteringsgebied voor watervogels zoals de smient, wintertaling en slobeend. Aan de onthaalpoort De Grote Zaagbek kan je verrekijkers ontlenen.

Wandelkaart: https://natuurenbos.be/sites/default/files/2023-08/Kaart_Hoge_dijken.pdf.

Locatie: Vogelkijkwand De Fuut aan de Roksemput, Oudenburg-Ettelgem

Ingang: Oude Brugseweg 239, 8460 Oudenburg