In het natuurproject De Groote Zaag in Krimpen aan de Lek, ten zuidoosten van de Rotterdamse industriehaven, is in 2018 de Beverbrug geplaatst. De veertien meter hoge Beverbrug heeft een constructie van stalen buizen en is geïnspireerd op beverburchten. De Beverbrug fungeert niet alleen als kunststuk maar ook als uitkijktoren.
Uitkijktoren Beverbrug natuurproject De Groote Zaag, Krimpen aan de Lek
De Zaag is een eiland en natuurgebied bij Krimpen aan de Lek. De Zaag is vernoemd naar de houtzagerij die vroeger op het eiland stond. Om de kwaliteit van de natuur te verbeteren, heeft het Zuid-Hollands Landschap het eiland een flinke opknapbeurt gegeven. Dat gebeurde in samenwerking met Rijkswaterstaat, de provincie en de gemeente. In het gebied is een bijzonder uitkijkpunt te vinden: de veertien meter hoge Beverbrug, ontworpen door Ruud Reutelingsperger van kunstenaarscollectief Observatorium. De Beverbrug, een constructie van stalen buizen, is geïnspireerd op beverburchten. Vanaf de brug heb je een panoramisch zicht over De Zaag, Rotterdam, de haven en de rivier.
Uitkijktoren Beverbrug natuurproject De Groote Zaag, Krimpen aan de Lek
Om de rivier de ruimte te geven liet Het Zuid-Hollands Landschap diverse geulen uitdiepen waardoor de werking van eb en vloed sterker is geworden. Voor wandelaars liggen nieuwe wandelpaden en bruggetjes en zijn er picknickplekken gerealiseerd. Om vogels beter te spotten staat er een vogelkijkscherm. Ook is de toegankelijkheid van het natuurgebied sterk verbeterd. Zo is er een fraaie entree met een goede fietsenstalling en is er een informatiepaneel geplaatst. Een ogenschijnlijke chaotische stapeling van takken verbergt een ongelofelijk technisch hoogstandje. De beverbrug werd gebouwd vanuit het idee van deze bouwtechniek.
Wie het gebied wil bezoeken moet laarzen aantrekken. Tevens is het aan te raden een verrekijker mee te nemen.
Locatie: Uitkijktoren De Beverbrug, Krimpen aan de Lek
In natuurgebied Griesbroek wandel je in het gevarieerde landschap van de Grote Netevallei, tussen in het Belgische Hulsen en Olmen. Naast de Grote Nete stroomt ook de Heiloop door het gebied. Vanaf de Straalmolen, waar een uitkijktoren achter de molenaar staat, heb je zicht op een cultuurlandschap met kleinschalige landbouw. In dit artikel breng ik u naar de vogelkijkhut, die slechts 400 meter hemelsbreed oostelijk van de Straalmolen toren staat. De kijkhut is te bereiken vanaf de Zandvlietstraat. Aan het einde van de verharde weg is het nog ruim 1,5 km naar de kijkhut.
Vogelkijkhut Griesbroek - Balen-Hulsen
In het Griesbroek broeden onder de volgende vogelsoorten: ijsvogel, roodborsttapuit, kleine karekiet, sprinkhaanzanger, bosrietzanger, blauwborst en waterral. Tot de amfibieën behoren: kleine watersalamander, alpenwatersalamander en brulkikker. De laatste is een exoot die een bedreiging vormt voor de inheemse fauna. Vissen in de wateren van het gebied zijn de beekprik, kleine modderkruiper, blankvoorn, paling, bermpje, kopvoorn, en zonnebaars.
Vogelkijkhut in natuurgebied Griesbroek
In bovenstaande video breng ik u naar de vogelkijkhut, die slechts 400 meter hemelsbreed oostelijk van de Straalmolen toren staat. De kijkhut is te bereiken vanaf de Zandvlietstraat. Aan het einde van de verharde weg is het nog ruim 1,5 km naar de kijkhut. Aan het einde van de verharde weg gaat het onverhard verder. Aan het einde van de brede zandzeg gaat het rechts af, het wandelpad op. Het wandelpad ligt verscholen tussen het hoge gras. Als je vover het houten bruggetje gaat, dat met gaas is beveiligd om uitglijden te voorkomen, ga je direct links af. Even loopt het pad langs de oever van Heiloop. Daarna vervolg je door half open landschap, tot je aan het einde van het pad bij de kijkhut aan komt. Bewegwijzering is niet te vinden. Of het is er gewoon niet, of de wegwijzer bordjes zijn uit het zicht verdwenen door de begroeiing.
Van de insecten kunnen weidebeekjuffer, koraaljuffer, kempense heidelibel, diverse glazenmakers, de bloedrode heidelibel en de uiterst zeldzame veldparelmoervlinder in het Griesbeek worden aangetroffen. In totaal gaat het om meer dan vijftig zeldzame of uiterst zeldzame soorten van flora en fauna.
Het gebied, oorspronkelijk een broekbos, werd vanaf de 10e eeuw ontbost. Aanvankelijk werd het gebruikt om schapen te weiden, later kwamen er omheinde beemden die als hooiland in gebruik waren. Omstreeks 1500 was dit een feit. Later werd met een vloedbeemdensysteem voedselrijk water van de Grote Nete opgebracht om de grasproductie te doen stijgen. Turfwinning werd eeuwenlang beoefend en eind 19e eeuw werd ook ijzeroer gewonnen.
Informatiebord natuurgebied Griesbroek
In de jaren 50 van de 20e eeuw werd het bevloeiingssysteem verlaten en zorgde kunstmest voor de vruchtbaarheid. De natte beemden bleken echter niet geschikt voor landbouwmachines. en ze werden steeds vaker verlaten. Er werden hier en daar Canadapopulieren geplant en visvijvers gegraven. Andere delen werden moerassig en daar ontstonden weer elzen- en wilgenstruwelen.
Door Natuurpunt worden percelen aangekocht in het gebied. Omstreeks 2012 bedraagt de totale oppervlakte 40 ha. De aankoopperimeter van Natuurpunt bedraagt zo'n 150 ha.
Links: Wandelkaart natuurgebied Griesbroek (pijl links; Straalmolen, in het centrum - huisjes pictogram - Vogelkijkhut Griesbroek).
Rechts: wandelroute vanaf de Zandvlietstraat naar Vogelkijkhut Griesbroek (stippellijn).
Voor de wandeling in het Griesbroek zijn waterdichte laarzen aan te raden. Je steekt de Heiloop over en komt meteen in moerassig gebied terecht. Daarbij loop je langs een vijver die al gedeeltelijk een natuurlijk uitzicht heeft gekregen. Vervolgens geniet je van de boorden van de prachtige meanderende Grote Nete. Je steekt de beek over en wandelt dan verder door het noordelijk cultuurlandschap, met afwisselend naaldbos, weiden, broekbos en enkele visvijvers. Het gebied is een waterbergingsgebied van de Grote Nete, dat ook als functie heeft om dorpen te vrijwaren van overstroming. In voldoende droge periodes toegankelijk op de paden. Laarzen of stevig schoeisel zijn aangeraden bij regenweer. Tijdens natte periodes is er kans op drassige trajecten en wateroverlast.
Het Olens Broek en Langendonk is een natuurgebied tussen de Kleine Nete en het Kanaal Bocholt-Herentals. Het ligt direct ten oosten van Herentals en ten noorden van Sint-Jozef-Olen. Het gebied is ongeveer 185 ha groot en wordt beheerd door het Agentschap Natuur en Bos. Het is Europees beschermd als onderdeel van Natura 2000-gebied Valleigebied van de Kleine Nete met brongebieden, moerassen en heiden. Voor de liefhebbers is er door het Agentschap voor Natuur en Bos een vogelkijkhut gebouwd.
Vogelkijkhut Natuurgebied Olens Broek - Olen
Natuurgebied Olens Broek langs de Kleine Nete maakte een mooie comeback. Het was bijna volledig verwoest door landbouwontginning en verdroging maar staat vandaag opnieuw in volle bloei. Het 185 hectare grootte Olens Broek is één van de laatste restanten van het groot moerassencomplex Geels Gebroekt. Tussen 1950-1970 ontgon men dat gebied bijna volledig voor landbouwgebruik. In 1993 startte de Vlaamse overheid met de uitbouw van het natuurgebied. Van 15 maart tot 1 juli is een deel van het wandelpad door het Olens Broek afgesloten. Hiermee willen we tijdens de broedperiode van de vogels in het centrale deel van het natuurgebied meer rust creëren. Om toch van de natuur te kunnen blijven genieten zijn er voor de wandelaars alternatieve routes beschikbaar.
Vogelkijkhut Olens Broek
LET OP: Knuppelpad afgesloten omwille van veiligheidsredenen
Het Agentschap voor Natuur en Bos sluit het knuppelpad in Olensbroek. Het pad verkeerde in een slechte staat. Helaas heeft de overvloedige regenval en langdurige aanwezigheid van water in Olensbroek het vlonderpad extra schade toegebracht. De beheerder kan de veiligheid van de bezoekers niet langer garanderen. Een omleiding is voorzien via de knooppunten 51 naar 50 of 53 en van 60 naar 53 of 52. De wandelroute van het Koperdorppad volgt een omleiding via de knooppunten 55 naar 51-53-60-52.
Er is een overgang van droge zandgronden met struikheide, klein warkruid en heideknotszwam. Op de wat nattere voedselarme delen vindt men wilde gagel, zonnedauw en moeraswolfsklauw. De voedselrijke veenbodem wordt gekenmerkt door moeraswederik, snavelzegge, gele lis en melkeppe. Tot de broedvogels behoren: wielewaal, nachtegaal, zwartkop, tuinfluiter, kleine karekiet, waterral grasmus en tuinfluiter. De sijs is hier een wintergast.
Plattegrond Olens Broek
Dit reservaat is het resultaat van natuurherstel, want een aanzienlijk deel ervan was een landbouwontginning die ten prooi viel aan verdroging. Het is een onderdeel van het vroegere, veel grotere, Geels Gebroekt, dat tussen 1950 en 1970 vrijwel volledig ontgonnen werd. Vanaf 1993 werd dit gebied hersteld. Hierbij werden oude veenkuilen weer open gemaakt, werd de voedselrijke bovenlaag verwijderd en werden de elementen van het gebied, zoals elzenbroekbos, hooilanden, houtwallen en rivierduinen, weer als zodanig beheerd.
Tot het natuurgebied behoort ook de Hellekens, dicht tegen Herentals aan, dat in de jaren '60 van de 20e eeuw met zand uit het Albertkanaal werd opgespoten. Dit gebied werd later omgevormd tot een waterbergingsgebied, waarbij ook een voormalige meander van de Kleine Nete weer werd hersteld.
